Codzienna mowa ma frazy jak upływ lub przemijanie czasu, kurs lub bieg wydarzeń: zdarza się człowiekowi mieć co do życia i czasu takie wrażenia. Pomyślmy o rzece czasu.
Wedle znanych teorii, taka rzeka może się czasem burzyć, a mieć i jakąś względność czy nawet zapętlenie, ale my wiemy że nie zawsze jest tak źle.
Wyobraźmy sobie kapsuły czasu, które się przez rzekę pomagają przedostać: ażeby pisać czy mówić, nie powodujemy przecież czasem rzeczywistym, jak Zachodnioeuropejski czy Uniwersalny, bądź strefy Pacyfiku USA, Górski, czy Centralny.
Używamy czasu gramatycznego w kontekście.
Kapsuły potrafią nas nieść poprzez rzekę nawet jeśli bieg jest bardzo szybki. Symboliczna rzeka i kapsuły (jak przy kosmicznej podróży?) mogą pomóc przy zadaniach wyobrażonych, zanim podejmiemy prawdziwe językowe wyzwania w czasie rzeczywistym. Naszą wyobraźnię mogą wspomóc darnowe materiały wizualne, a zawsze przecież możemy ją zmienić czy zarzucić.
Na powierzchni rzeki pojawiają się wzorki ze słówek, a to wraz z nimi sie otwierają kapsuły czasu. Jeśli dobrze znamy wzorki, łatwo się nam nawiguje w czasie gramatycznym.
Może i nie być sposobu przewidzieć dokładnie jaki się wzorek pojawi, a możliwie będziemy się uczyć te wzorki rozróżniać (jak w codziennej mowie), ale wszystkie mogą mieć słówka które znamy z pól czasu, a niektóre ze wzorków zawsze mają przynajmniej jedno z owych słówek. Mamy tutaj te słówka zaznaczone na zielono, razem ze wzorkami.
Rzeka pokazuje gramatyczną TERAŹNIEJSZOŚĆ, PRZESZŁOŚĆ i PRZYSZŁOŚĆ, z cząstkami ING oraz 3RD.
Porównajmy pola czasu.
W naszych polach, możemy z wyboru wziąść wpierw pod uwagę TERAŹNIEJSZOŚĆ, a potem PRZESZŁOŚĆ i PRZYSZŁOŚĆ: zazwyczaj się odnosimy do swego doświadczenia i wiedzy, by myśleć o przyszłości. Zawsze jesteśmy w swojej TERAŹNIEJSZOŚCI.
Wszystko to może wyglądać z początku na mnóstwo do myślenia, stąd się dobrze przyglądamy, jakie przeważnie są formy, a uczymy się ich używać nieco potem. Dokonajmy paru obserwacji.
Zarówno w polach jak rzece, czasowniki to be oraz to have potrafią tworzyć wzorki by mówić o TERAŹNIEJSZOŚCI, PRZESZŁOŚCI i PRZYSZŁOŚCI. Cząstka ING przychodzi wraz z czasownikiem to be. Forma trzecia (3RD) czasownika przychodzi z to have. Cecha “S“ występuje w polu PRESENT, z obiektami myśli które używają zaimków he, she bądź it. Mamy o tym notkę w ■ROZDZIALE 1. Zapraszam do dalszej podróży.
My ludzie, bywa, jesteśmy w naszym uczeniu się indywidualni. O ile zechcemy, możemy zajrzeć do rozdziału 4, przed ćwiczeniami tutaj.
■Ten tekst jest też dostępny po angielsku.